Użytkownik

Zaloguj

Zarejestruj

Sekcje

SOKOWIRÓWKI I WYCISKARKI

Zdrowie w szklance soku

Zdrowie

Świeże owoce to jedno z najlepszych źródeł witamin i składników odżywczych. Jednak nie zawsze mamy ochotę spożywać je w całości, dotyczy to zwłaszcza dzieci. Dlatego jednym z najlepszych sposobów na zapewnienie sobie dziennej dawki witamin w postaci owoców i warzyw jest spożycie ich w świeżym soku z wyciskarki lub sokowirówki.

Wybór odpowiedniego urządzenia zależy w praktyce od naszych oczekiwań i preferencji w kwestii typu soku oraz tego, z czego będzie pozyskiwany. Urządzenia takie jak wyciskarki wolnoobrotowe i sokowirówki znacząco różnią się pod względem konstrukcji i zasady działania (dlatego sok ma odmienną konsystencję) i różnie radzą sobie z konkretnymi odmianami warzyw i owoców. Warto jednak dodać, że w praktyce sok z wyciskarki i sokowirówki jest tak samo zdrowy. Różnice między nimi omawiamy w dalszej części tekstu.

Jak działa wyciskarka wolnoobrotowa?

W ciągu ostatnich lat wyciskarki wolnoobrotowe zdobyły ogromną popularność. Jak wskazuje sama nazwa, śruba wyściskująca obraca się ze stosunkowo niedużą szybkością. Zazwyczaj jest to ok. 60 obr./ min. silniki stosowane w wyciskarkach mają również mniejszą moc – do ok. 250 W. Oznacza to m.in., że urządzenia te są cichsze niż sokowirówki. Wyciskarka wolnoobrotowa nie ściera owoców i warzyw, ale je zgniata. Wszystko to za sprawą tzw. „ślimaka”, czyli po prostu śruby wyciskającej o odpowiedniej budowie. Niektóre modele mogą być wyposażone w dwie takie śruby. Śruby wyciskające, obracając się, przeciskają produkty przez sito. Efektem jest zdrowy i smaczny sok, który zachowuje wszelkie wartości odżywcze. Napój z wyciskarki wolnoobrotowej jest gęstszy, choć mniej klarowny, i zawiera więcej błonnika niż ten otrzymany z sokowirówki. Wyciskarka jest także wolniejsza, dlatego przygotowany sok jest mniej napowietrzony, a to oznacza, że nie traci części witamin i substancji odżywczych. Sok pochodzący z wyciskarki wolnoobrotowej z powodzeniem możemy przechowywać dłużej, oczywiście, szczelnie zamknięty w lodówce. Powolne wyciskanie ma jeszcze jedną ważną zaletę. Możliwe jest pozyskiwanie soku z roślin i ziół, np. pokrzywy, krwawnika czy podagrycznika. Kupując wyciskarkę wolnoobrotową z myślą o takim przeznaczeniu, warto zwrócić uwagę na to, aby miała ona opcję „rewersu”, czyli tak zwanej pracy wstecznej. Będzie to spore ułatwienie i pomoc w obróbce wielu „trudnych” ziół.

Zdrowie

Otwór wlotowy o dużym rozmiarze znacząco przyspiesza przygotowywanie soków.

Ważne cechy wyciskarki

Kupując wyciskarkę wolnoobrotową, warto zwrócić uwagę na kilka istotnych kwestii. Przede wszystkim musimy dokonać wyboru między urządzeniem z jednym ślimakiem i dwiema śrubami wyciskającymi. Fakty są takie, że sprzęt wyposażony w dwie śruby jest o od 10 do 15 proc. wydajniejszy i możemy dzięki temu uzyskać więcej soku w trakcie pracy urządzenia. Z drugiej jednak strony modele dwuślimakowe czyści się o wiele dłużej i żmudniej. Osoby ceniące sobie przed wszystkim wygodę powinny więc zdecydować się na urządzenie z jednym ślimakiem. Oprócz tego, o czym już wcześniej wspominaliśmy, trzeba dokonać wyboru konstrukcji wyciskarki, która może być pionowa lub pozioma. Wyciskarka pionowa zajmuje znacznie mniej miejsca w kuchni, jednak do niektórych aranżacji będzie po prostu za wysoka. Z drugiej strony wyciskarka pozioma będzie zajmowała stosunkowo więcej miejsca w przestrzeni kuchennej, ale być może korzystanie z niej będzie wygodniejsze – kwestia gustu i miejsca do zagospodarowania. Obecnie można zauważyć, że dużą część oferty wyciskarek stanowią modele pionowe, prawdopodobnie ze względu na to, że zajmują mniej miejsca na blacie kuchennym. Do większości wyciskarek dołączone są wymienne sitka, zazwyczaj trzy. Różnią się one rozmiarem i kształtem oczek. Sitka z mniejszymi oczkami będą lepiej filtrować sok, a co za tym idzie – będzie on zawierał mniej kawałków warzyw i owoców. Przy pomocy odpowiednio dobranego sitka uzyskamy więc sok o ulubionej konsystencji. Różne sitka mogą być także wykorzystywane do przygotowywania smoothie, sorbetów czy lodów, a nawet tofu. Dołączone akcesoria mogą nam także ułatwić inne czynności w kuchni – np. szatkowanie warzyw na surówkę. W niektórych z nich znajdziemy nawet przystawkę do robienia makaronu czy wytłaczania oleju.

Zdrowie
Zdrowie

Dla ułatwienia czyszczenia wyciskarki lub sokowirówki warto wybrać model, którego części można myć w zmywarce.

Zasada działania sokowirówki

W znacznym uproszczeniu, pozyskiwanie soku przy pomocy sokowirówki polega na ścieraniu owoców i warzyw za pomocą specjalnych noży, a następnie przepuszczaniu ich przez sito. Jest to urządzenie, które pracuje szybko, dlatego używanie sokowirówki cenić będą zwłaszcza osoby zapracowane, dla których dłuższe czekanie jest zwyczajnie męczące, a niekiedy niemożliwe. Sokowirówka ma silnik elektryczny o dużej mocy, nierzadko nawet ponad 1000 W. To pozwala na naprawdę wydajną pracę i czyni urządzenie przydatnym przy przerabianiu dużej ilości warzyw i owoców, np. gdy przygotowujemy soki w większej ilości do pasteryzacji. Duża szybkość obrotowa sokowirówki sprawia, że jest głośniejsza niż wyciskarka, choć trzeba przyznać, że i w tej materii producenci poczynili postępy, oferując bardziej wyciszone modele. Zwykle w sokowirówkach mamy także różne poziomy prędkości – warto dostosowywać je do rodzaju warzyw czy owoców. Wszystkie sokowirówki mają podobną budowę, która składa się z korpusu głównego, czyli obudowy, silnika, a także mechanizmu ścierającego – a więc noży i sit. Obecnie trendem staje się budowanie sokowirówek z tzw. wysokim sitem pierścieniowym, które skuteczniej przepuszcza sok i jednocześnie przerabia większą masę owoców lub warzyw.

Smoothie z kubka miksującego

Wielbicielom koktajli owocowych polecić możemy także kubki miksujące. W praktyce możemy w nich po prostu zblendować ulubione owoce i warzywa z dodatkiem np. wody czy mleka. Przy ich pomocy przygotujemy więc nie tylko smaczne i odżywcze smoothie, ale i np. egzotyczne lassi. Zazwyczaj w zestawie dołączone są dwie butelki. Standardowo ich pojemność wynosi 500–600 ml. Dzięki temu możemy przyrządzić odpowiednio dużą porcję zdrowego napoju. Ponadto butelki i kubki mogą być wyposażone w praktyczną miarkę, a także pokrywkę z ustnikiem, przez który można pić (podobnie jak w kubkach termicznych). Oprócz praktycznych ustników w niektórych modelach zastosowano zintegrowaną zamykaną słomkę, ułatwiającą picie, np. podczas ćwiczeń sportowych lub jazdy rowerem. Takie naczynia powinny być wykonane z bardzo dobrej jakości materiału, który jest odporny na uszkodzenia, a także przenikanie zapachów. Dzięki temu składniki nie wchodzą w reakcje chemiczne z naczyniem, a po wstawieniu go z napojem do lodówki nie przesiąknie on specyficznym zapachem tworzywa. Oprócz standardowego blendowania urządzenia mogą mieć dodatkowo specjalne ostrze do kruszenia lodu oraz dodatkowe akcesoria w postaci mniejszych bądź większych pojemników. Moc takich modeli to ok. 180–300 W. Co ciekawe, w sprzedaży oferowane są także modele, które wewnątrz kubków mają wkłady chłodzące. Dzięki temu nawet w upalny dzień, czekając np. na autobus, możemy wypić zdrowy i przede wszystkim chłodny napój.

Smoothie

Sok z sokowirówki

Przygotowany przy pomocy sokowirówki sok powinno się spożywać świeży. Nie nadaje się on do długiego przechowywania. A to wszystko ze względu na silne napowietrzenie soku z sokowirówki. Tlen stosunkowo szybko sprawi, że większość wartości odżywczych ulegnie degradacji, a więc picie takiego soku po dłuższym przechowywaniu zwyczajnie mija się z celem. Inną sprawą jest fakt, że świeżo wyciskany sok po upływie dłuższego czasu staje się nie tylko niesmaczny, ale i jego wygląd, a także zapach nie są już tak atrakcyjne. Po jakimś czasie woda odsączona z soku opada na dno, a początkowo apetyczna pianka przybiera mało apetyczną formę. Dzieje się tak właśnie ze względu na szybką pracę ostrzy w urządzeniu. Decydując się na zakup sokowirówki, trzeba mieć więc na względzie kilka istotnych spraw, a przede wszystkim to, jaki efekt końcowy nas interesuje. Klarowny, świeży i smaczny sok, który możemy uzyskać w niespełna kilka minut? To zdecydowanie zadanie dla sokowirówki! Oczywiście, podobnie jak sok z wyciskarki można go poddać pasteryzacji, ta wiąże się z utratą części witamin i wartości odżywczych, jednak często jest jedynym sposobem na przechowanie dużej ilości soku z warzyw i owoców, zanim się one zepsują. Sok z sokowirówki jest w zasadzie tak samo zdrowy, jak ten z wyciskarki. Jedyną różnicą i prawdą w tym wypadku jest fakt, że sok z wyciskarki zawiera w sobie więcej błonnika. Jest to informacja istotna z punktu widzenia zdrowia, bowiem niektórzy potrzebują go więcej, a innym jest to wręcz odradzane (np. przy chorobach jelit). Różnica będzie także przy owocach cytrusowych – faktycznie, witamina C nieco się utlenia, dlatego do cytrusów lepiej wybrać specjalnie do nich przeznaczone urządzenia. Podobnie jest w wypadku produktów zielonych, a zwłaszcza ziół. Niestety, sokowirówka sobie z nimi nie poradzi – tu lepiej sprawdzi się wyciskarka wolnoobrotowa.

Ważne cechy sokowirówek i wyciskarek

Niezależnie od wybranego produktu zarówno w wyciskarkach, jak i sokowirówkach stosuje się rozwiązania ułatwiające korzystanie z nich. To często proste pomysły, które w znaczący sposób czynią użytkowanie sprzętu przyjemniejszym. Dlatego wyciskarki i sokowirówki są np. coraz częściej wyposażone w otwór wlotowy o dużej średnicy. Dzięki temu mieszczą się tam większe kawałki lub nierzadko całe owoce i warzywa, których nie trzeba kroić. To szczególnie istotne, jeśli przygotowujemy duże ilości soku naraz i zależy nam na szybkości. Element zabezpieczający urządzenie przed kapaniem soku jest dziś standardem w niemal wszystkich wyciskarkach z racji ich szczególnej konstrukcji oraz w większości sokowirówek nowej generacji. Za pomocą specjalnego zacisku element ten blokuje lejek i uniemożliwia kapanie soku. W niektórych modelach ten element może być odłączany, co pozwala dokładniej go doczyścić. Bez wątpienia jest to dodatkowy ważny atut. Warto dodać, że niektórzy producenci stosują w swych modelach także blokadę ujścia odpadków. Dostosowanie prędkości do rodzaju produktu jest wyjątkowo ważne i pozwala uzyskać nawet o kilka procent soku więcej. Znając tę zależność, producenci stworzyli urządzenia z kilkoma trybami, a nawet zaawansowanymi elektronicznymi panelami sterowania, z których za pomocą delikatnych sensorów lub przycisków można wybrać odpowiedni program wyciskania. Do dyspozycji mamy programy do owoców twardych, miękkich, do ziół, do koktajli, do orzechów czy migdałów. W zależności od producenta możemy znaleźć wiele ciekawych kombinacji parametrów. Oprócz tego znaczna część urządzeń może mieć opcję turbo, zwiększającą liczbę obrotów do wartości maksymalnej. Jest to ważne, kiedy wyciskamy sok np. z twardej marchwi. Korzystanie z programów automatycznych znacząco ułatwia pozyskiwanie maksymalnej ilości soku. Znaczenie mają także pojemność zbiorników na odpady oraz sok. Powinny być dopasowane do ilości zazwyczaj przygotowywanego soku. Jeśli mamy dużą rodzinę, warto wybrać sprzęt z większymi pojemnikami. Podobnie, jeśli zdarza nam się przygotowywać duże ilości soku, które następnie będą pasteryzowane i przechowywane przez zimę w spiżarni. W takich sytuacjach częste czyszczenie pojemników może być bardzo irytujące. Dobrym wyborem będzie również sprzęt, który może zrzucać wyciśniętą pulpę bezpośrednio do zewnętrznego zbiornika.

Zdrowie

Pożądanym dodatkiem jest możliwość regulacji prędkości obrotowej. Pozwala to na dostosowanie jej do przetwarzanych produktów

Bezpieczeństwo użytkowania

Część elementów wyciskarki lub sokowirówki jest wykonana z tworzywa sztucznego. Warto zwrócić uwagę na jakość użytych materiałów. Można to sprawdzić w bardzo łatwy sposób, a mianowicie należy przyjrzeć się oznaczeniom. Jeśli produkt ma oznaczenie „BPA free”, to został wykonany z tworzyw, które są przyjazne dla ludzkiego zdrowia. Nie dotyczy to, oczywiście, urządzeń wykonanych w całości ze stali nierdzewnej, jednak trzeba podkreślić, że te są stosunkowo droższe. W obu urządzeniach mamy kilka zabezpieczeń, które kontrolują pracę sprzętu i wyłączają lub w ogóle nie pozwalają go włączyć, jeśli warunki pracy są niebezpieczne dla użytkownika bądź urządzenia. Do takich można zaliczyć przede wszystkim blokadę przed uruchomieniem. Jeśli sprzęt po złożeniu wszystkich elementów nie działa, to oznacza, że został niepoprawnie złożony. Blokada aktywuje się także, kiedy brakuje któregoś z elementów wyciskarki bądź sokowirówki (np. sitka), albo wtedy, kiedy użytkownik źle zamontował któryś z podzespołów. To niezwykle prosta, ale i skuteczna metoda. Innym zabezpieczeniem jest system samoczynnie wyłączający sprzęt, jeśli podczas wyciskania doszłoby do przegrzania mechanizmu (w tym silnika) lub do zablokowania produktu. Sprzęt wyłącza się, informując nas o tym, że albo produkt jest bardzo twardy i urządzenie nie może go przetworzyć, albo obroty silnika są zbyt małe do przetworzenia produktu i należy je zwiększyć, ewentualnie zagrożone przegrzaniem są obwody elektryczne. Wiadomo, że sprzęt działa z dużą siłą, zwłaszcza kiedy przygotowujemy sok z twardych owoców i warzyw. Urządzenie wówczas może nie tylko głośniej działać, ale także mogą występować problemy z jego stabilnością. To wtedy przydatne okażą się gumowe stabilizatory (nóżki, paski itp.), które utrzymają sprzęt w jednym miejscu i nie pozwolą na jego mimowolne poruszanie się przy pracy. Element ten zawsze należy sprawdzić i obejrzeć. Pamiętajmy także, że należy go czyścić i konserwować, a samo urządzenia stawiać na równej, suchej i stabilnej podstawie.

Wyciskanie cytrusów

Specyficznym typem wyciskarek do owoców są te przeznaczone do cytrusów, szczególnie dużą popularnością cieszą się modele zmechanizowane. Jest to obecnie chyba największa grupa produktowa na rynku. W uproszczeniu mechanizm jej działania polega na obracaniu się zaimplementowanego w urządzeniach stożka, który tym samym wyciska sok. Stożek zbudowany jest tak, aby pasował idealnie swym kształtem do kształtu owocu cytrusowego. Tym, co szczególnie istotne, jest fakt, że cytrusy różnią się od siebie rozmiarami, toteż warto zwró- Sharp SA-FJ3001W cić uwagę na akcesoria dołączone do wyciskarki (w zależności od modelu) – zwykle są to właśnie wymienne stożki o różnych rozmiarach. W wyciskarce do cytrusów może być także zaimplementowane specjalne ramię dociskające owoc, które ma znacznie ułatwić pracę użytkownikom. Urządzenia elektryczne mają tę zaletę, że wyciskają sok niezwykle szybko i precyzyjnie, a ponadto można pozyskać go naprawdę dużo. Dlatego też ważne jest, aby zwracać uwagę na pojemnik przeznaczony na sok – na rynku znajdziemy wyciskarki zarówno z małymi pojemnikami, jak i te z pojemnikami naprawdę sporych rozmiarów. Na przykład dla jednej osoby wystarczy już naczynie o pojemności 200 ml (1 szklanka). Natomiast mając dużą rodzinę, raczej lepiej jest wybierać te większe (nawet do 1,5 l). Na rynku dostępne są wyciskarki o różnej mocy – zwykle jest to przedział od 20 do nawet 100 W. Pamiętajmy, że moc urządzenia nie jest jednak najważniejsza. Najistotniejsze są jakość wykonania, rodzaj przekładni i sprawność całej konstrukcji urządzenia.

Zdrowie

Pulpa powstała z przetworzonych warzyw i owoców powinna być maksymalnie sucha, co oznacza, że wyciśnięto z niej większość soku

Jakość soku

Bardzo istotną kwestią w wypadku wyciskania jest pytanie o jakość pozyskiwanego produktu końcowego. Otóż, trzeba stwierdzić, że jakość soku uzyskanego przy pomocy wyciskarki zmechanizowanej jest na najwyższym możliwym do uzyskania poziomie. Ze względu na wolne obroty stożka (przypominamy, że w sokowirówce jest to przedział aż 6 – 12 tys. obrotów na minutę) wyciskarki do cytrusów trzeba sklasyfikować, jako urządzenia wolnoobrotowe. Jest to niezwykle istotna informacja, która mówi nieco o jakości soku. Witaminą, która utlenia się stosunkowo szybko w stosunku do innych, jest witamina C. Jak powszechnie wiadomo, cytrusy mają jej najwięcej. Ale mają też otuliny mieszkowe, w których mieści się sok, a które zwykle psują jego smak i zapach. Wniosek jest taki, że pozyskiwanie soku z owoców cytrusowych musi odbywać się w oparciu o mechanizm wolnoobrotowy – inne praktyki pozbawione są sensu. Jest to także kolejny argument za tym, że do wyciskania owoców tego typu najodpowiedniejszy będzie sprzęt specjalnie do tego przeznaczony.

Zdrowie

Producenci wyciskarek i sokowirówek przywiązują duża wagę do wzornictwa. Bez trudu znajdziemy sprzęt dopasowany stylistycznie do naszej kuchni.

Przykładowe modele

Przykładowe
Zdrowie

Konstrukcja urządzenia powinna być możliwe prosta, aby jego czyszczenie nie zajmowało dużo czasu

2020-07-02

Kontakt z redakcją

Zapisz się do newslettera

© 2020 InfoMarket