Użytkownik

Zaloguj

Zarejestruj

Sekcje

FREZARKI GÓRNOWRZECIONOWE

W stolarskim warsztacie

W stolarskim

Frezarki górnowrzecionowe to niezbędne wyposażenie każdego warsztatu stolarskiego. Na rynku dominuje oferta uradzeń zasilanych sieciowo, jednak coraz większą popularnością cieszą się również modele akumulatorowe, które przekonują przede wszystkim swobodą pracy.

Podstawowe zadanie frezarki to obróbka zwana skrawaniem, a narzędziem roboczym służącym do tej czynności jest frez. W ofercie producentów urządzeń i osprzętu dostępne są różne frezy, przeznaczone np. do pracy w drewnie i materiałach drewnianych, tworzywie czy metalu. Na rynku spotkać możemy zarówno frezarki jednojak i wielowrzecionowe, my jednak skupimy się na tych pierwszych. Szczególną uwagę zwrócimy na modele górnowrzecionowe. Typowa frezarka górnowrzecionowa składa się z dwóch elementów: zabudowanego tworzywem sztucznym silnika i obudowy wrzeciona, która wykonana jest ze stopu aluminium. Materiał ten zapewnia dużą trwałość przy relatywnie niewielkiej masie. Jest to istotne, ponieważ podczas skrawania wał wirnika pracuje mocno obciążony. Dla zapewnienia jego bezawaryjnej pracy producenci stosują wytrzymałe łożyska kulkowe.

Rodzaje urządzeń

Dzięki frezarkom możliwe jest nadawanie obrabianym przedmiotom praktycznie dowolnych kształtów i wymiarów, dają one również gwarancję gładkiego efektu obróbki. Wspomniane różne rodzaje frezarek dzięki specyficznej konstrukcji nadają się do konkretnych zastosowań. Frezarki krawędziowe służą do precyzyjnej obróbki i kształtowania obrzeży materiałów drewnianych i drewnopochodnych. Są to wyspecjalizowane frezarki górnowrzecionowe. Znajdą zastosowanie głównie w warsztatach stolarskich i ciesielskich. Frezarki nutowe są inaczej nazywane lamelownicami i wykorzystuje się je do wykonywania skrawania rowków na krawędziach desek i płyt. W nie wkłada się i klei lamelki, czyli niewielkie elementy drewniane służące do stabilnego połączenia np. dwóch desek lub płyt. Kształt lamelki przywodzi na myśl nutę, stąd też częste określenie frezarka nutowa. Frezarki górnowrzecionowe są niezwykle wszechstronnymi elektronarzędziami, stosowanymi głównie w obróbce materiałów drewnianych, również jednak np. płyt kartonowo- gipsowych. Głównie wykorzystywane są do frezowania otworów podłużnych oraz rowków, krawędzi. Możliwe jest nawet wykonywanie zdobień i elementów dekoracyjnych czy też napisów.

Rodzaje

Ważne parametry i zastosowanie

Jak w każdym elektronarzędziu, tak i we frezarkach podstawowym parametrem jest moc silnika elektrycznego. Powinna ona być dobierana oczywiście do obciążeń i materiałów, z jakimi sprzęt ma sobie radzić. Dla profesjonalistów pracujących z twardymi materiałami odpowiednie będą frezarki o mocy od 2000 do 2500 W. Modele z silnikami o mocy np. 1500 W będą odpowiednie do amatorskich prac lub po prostu z mniejszymi obciążeniami. Mniejsze silniki o mocy kilkuset watów stosuje się zazwyczaj w frezarkach ręcznych, których zaletami są mniejsze gabaryty i swoboda operowania. Popularność zdobywają silniki bezszczotkowe, które cechują niewielkie gabaryty, lepsza efektywność energetyczna oraz większa trwałość. Z tego powodu wprowadza się je głównie w modelach zasilanych akumulatorowo. Prędkość obrotowa frezarki to jeden z najważniejszych parametrów. Może sięgać nawet 30 tys. obr./min, jej wartość podawana jest na biegu jałowym. Nie oznacza to jednak, że z materiałami możemy pracować z dowolną prędkością. Wręcz przeciwnie, powinna być ona dopasowana do średnicy frezu oraz rodzaju obrabianego materiału. Przyjąć należy zasadę, że wraz ze wzrostem twardości materiału oraz ze zwiększeniem średnicy frezu maleć powinna prędkość obrotowa, oprócz tego należy wziąć pod uwagę, jaką maksymalną prędkość obrotową dopuszcza producent frezu. Trudności w obróbce mogą sprawiać materiały o niejednolitej twardości. Dlatego nowoczesne frezarki wyposażone są w elektroniczne sterowanie, dzięki któremu zadana prędkość obrotowa jest stale utrzymywana, co pozwala na utrzymanie dobrej jakości obróbki. Prędkość obrotową użytkownik może regulować samodzielnie specjalnym przełącznikiem umieszczonym na obudowie. Liczba trybów prędkości pracy i prędkość obrotowa podczas pracy z zadanym ustawieniem zależą od konkretnego modelu urządzenia. Ułatwieniem w pracy z frezarką jest funkcja płynnego startu. Po uruchomieniu urządzenia opóźniane jest zwiększanie prędkości obrotowej, tak aby użytkownik nie odczuł szarpnięcia silnika. Odpowiedzialny za to jest układ elektroniczny, który ogranicza wartość prądu rozruchowego. Nie można też zapomnieć o stosowaniu układów przeciwprzeciążeniowych, które w razie przekroczenia przez urządzenie bezpiecznej temperatury pracy wyłączają je. Rozwiązania te są powszechnie stosowane w frezarkach o dużej mocy.

Ważne parametry

Montaż frezu i stopa prowadząca

Maksymalna głębokość frezowania jest zależna od modelu frezarki. Użytkownik może ją regulować – w przykładowym modelu Hikoki M12V2 jest to maksymalnie 65 mm. Frez montowany jest w tulei zaciskowej na wrzecionie, gdy jest ono unieruchomione. W tym celu każda frezarka górnowrzecionowa jest wyposażona w tzw. blokadę wrzeciona. Średnica tulei zaciskowej wynosić może 6, 8, 10, 12 oraz 12,7 mm (1/2 cala). Mechanizmy odpowiadające za regulację głębokości frezowania cechują się różną precyzją, najbardziej zaawansowane z nich pozwalają na regulację z dokładnością do 0,1 mm. W celu przygotowania urządzenia do pracy i ustawienia odpowiedniej regulacji wykorzystać można, w zależności od dostępności, skalę lub śrubę z podziałką milimetrową. Stosowanie we frezarkach górnowrzecionowych obrotowego zderzaka głębokości frezowania pozwala na wybranie kilu różnych ustawień, np. trzech, między którymi można się szybko przełączać. Frez przechodzi przez stopę prowadzącą. Jest to element urządzenia, który służy do ustawiania frezarki na obrabianym materiale. Stopa frezarki może być również wymienna – w takim wypadku z frezarką jest ona połączona specjalnym mocowaniem. W pozostałych urządzeniach będą to specjalne kolumny ze sprężynami, które podczas pracy są wciskane przez operatora na zadaną głębokość. Za pomocą zacisku śrubowego położenie kolumn można zablokować na wybranej wysokości. Powierzchnia stopy prowadzącej stykająca się z obrabianym materiałem musi być gładka, tak aby pozwalała użytkownikowi na płynne i lekkie prowadzenie frezarki podczas pracy. Ciekawym rozwiązaniem jest przezroczysta stopa prowadząca wykonana z tworzywa sztucznego. Dzięki niej operator ma lepszą widoczność frezu i materiału.

Budowa frezarki górnowrzecionowej na przykładzie modelu Hikoki M12V2

Budowa frezarki górnowrzecionowej
W stolarskim

Wśród ważnych parametrów frezarki warto zwrócić uwagę na moc silnika, prędkość obrotową oraz głębokość frezowania.

Komfort pracy

W frezarkach górnowrzecionowych wygodne prowadzenie urządzenia zapewniają umieszczone na boku obudowy uchwyty. Z uwagi na znaczną masę urządzeń producent powleka je na przykład gumą w celu zapewnienia pewniejszego chwytu. Większość urządzeń wyposażona jest również w specjalny adapter, który umożliwia bezpośrednie podłączenie frezarki do odkurzacza. Dzięki niemu wióry i pył są bezpośrednio odsysane, a miejsce pracy pozostaje czyste. Umożliwia to obróbkę z większą dokładnością. Oprócz tego podłączony odkurzacz zapewnia dodatkowe chłodzenie. Drewno podczas obróbki bowiem nagrzewa się i w określonych okolicznościach (np. zużyty frez i niewłaściwy dobór prędkości obrotowej) wzrost temperatury może doprowadzić do jego zapalenia się. W zestawie z niektórymi modelami frezarek, np. do krawędzi, znaleźć możemy worek na pył. Jest to wygodne rozwiązanie, np. w modelach akumulatorowych i kompaktowych, gdzie docenić można większą swobodę. W niektórych modelach frezarek producenci stosują również oświetlenie LED. Podobnie jak w innych elektronarzędziach ma ono oświetlać obszar roboczy i zapewnić operatorowi wygodniejszą pracę. Popularnym trendem w elektronarzędziach, w tym także frezarkach, jest wprowadzanie funkcji „łagodnego” startu. Podczas uruchomienia dzięki ograniczeniu prądu rozruchowego prędkość obrotowa jest zmniejszona. Sprawia to, że operator nie odczuwa charakterystycznego efektu szarpnięcia, a sprzęt prowadzi się wygodniej precyzyjniej.

W stolarskim

W zależności od przeznaczenia do frezarki należy dokupić odpowiednie akcesoria, jak prowadnice czy szyny, które będą niezbędne w codziennych pracach.

Akcesoria do frezarki

Producenci i dystrybutorzy, oferując frezarki, przygotowują różne zestawy handlowe. Ich podstawowe elementy, oprócz samego urządzenia, to zazwyczaj niezbędne klucze, prowadnice i szablony oraz czasem zestaw frezów. Szczególnie duże znaczenie mają właśnie wspomniane szablony i prowadnice. Ich dobór jest zależny od tego, jakie prace będą wykonywane. Jeśli więc jakiegoś akcesorium nie ma w zestawie, należy się upewnić, czy będzie możliwość dokupienia go. Wśród najpopularniejszych akcesoriów warto wspomnieć o prowadnicy równoległej z regulacją, która przeznaczona jest do równoległego frezowania przy krawędziach obrabianego materiału. Inny popularny dodatek to pierścień kopiujący, przy pomocy którego można kopiować wzór po szablonie do frezowania. Kolejnym z akcesoriów są szyny prowadzące, które pozwalają na wykonanie idealnych cięć prostych frezarką. Prowadnice szynowe mogą być łączone, jeśli jest taka potrzeba. Frezarka jest mocowana do szyny przy pomocy adaptera. Szynę prowadzącą można wykorzystać także z innymi elektronarzędziami, np. ręcznymi pilarkami tarczowymi. Do frezowania po okręgu stosuje się z kolei takie akcesorium jak cyrkiel. Popularnym rozwiązaniem są również stoły do frezarek górnowrzecionowych, które pozwalają je zmienić w sprzęt stacjonarny. Zamontowana do stołu frezarka pozostaje w miejscu, z kolei operator przesuwa obrabiany materiał, co w wielu sytuacjach, np. przy małych elementach, jest wygodniejszym rozwiązaniem. Stół może być wyposażony w podłączenie zasilania.

W stolarskim

Niezbędny osprzęt

Frezy często są dołączane do zestawu, jednak ich wybór na rynku jest na tyle duży, że prędzej czy później niezbędne będzie zaopatrzenie się w dodatkowy osprzęt. Przede wszystkim powinien być on dobrany do materiału. Oczywiście, największą popularnością cieszą się frezy służące do obróbki drewna. Jednak oprócz tego na rynku znajdziemy też przeznaczone do pracy z materiałami mineralnymi, tworzywami sztucznymi, płytami gipsowo-kartonowymi, a nawet metalami. W tym ostatnim przypadku należy jednak pamiętać, że frezarka górnowrzecionowa poradzi sobie jedynie z miękkimi metalami, np. stopami aluminium. Kolejny czynnik w wyborze frezu to oczywiście kształt, który determinuje jego wykorzystanie, stąd też osprzęt przeznaczony do różnych zastosowań, jak np. fazowanie, wykonywanie wypustów, tworzenie rowków, zaokrąglania czy wygładzania krawędzi.

W stolarskim

Tylko dobór frezu odpowiedniego do obrabianego materiału gwarantuje płynną i sprawną pracę bez jego uszkodzenia.

Sieciowo i akumulatorowo

Sieciowe zasilanie frezarek jest rozwiązaniem powszechnym i tego typu produkty dominują w ofercie producentów elektronarzędzi. Sprzęt jest wykorzystywany zazwyczaj w warsztatach, dlatego też nie ma problemu z dostępem do energii elektrycznej. Stale jednak rośnie zainteresowanie elektronarzędziami akumulatorowymi, w tym także frezarkami. Firmy mające rozbudowane portfolio sprzętu bezprzewodowego coraz częściej uzupełniają ofertę o produkty bardziej niszowe, jak właśnie np. frezarki, gdzie nie ma tak dużej potrzeby, aby były one zasilane akumulatorami. Klient, który posiada już rozbudowany park maszynowy oraz bazę akumulatorów, może chętnie uzupełnić go o tego typu produkt w tzw. wersji zerowej (bez akumulatora w zestawie). Rozwój akumulatorów litowo-jonowych sprawia, że urządzenia są coraz wydajniejsze i często mogą nawet konkurować ze sprzętami zasilanymi sieciowo. Aby nie obawiać się przestojów w pracy, warto wyposażyć się w dwa akumulatory oraz szybką ładowarkę. Zasilanie akumulatorowe daje przede wszystkim możliwość swobodnej pracy niezależnie od dostępu do energii elektrycznej. Oprócz tego praca operatora jest swobodniejsza, ponieważ przewód nie plącze się.

2019-06-24

Kontakt z redakcją

Zapisz się do newslettera

© 2019 InfoMarket